Matura z angielskiego maj 2025 (poziom rozszerzony) - arkusz online, odpowiedzi i omówienie
Matura angielski rozszerzony 2025 - arkusz, odpowiedzi i omówienie zadań znajdziesz w jednym miejscu, na tej stronie. Obok artykułu osadziliśmy interaktywną wersję arkusza z 8 maja 2025 r. (termin główny, symbol MJAP-R0-100-2505), którą możesz rozwiązać online z automatycznym sprawdzaniem. Poniżej przeprowadzę Cię przez cały egzamin: co było w nagraniach i tekstach, które zadania okazały się pułapkami i czego ta sesja uczy każdego, kto celuje w dobry wynik w 2027 roku.
Ten arkusz przerabiałam z kilkoma grupami maturzystów i mam do niego słabość: wygląda niewinnie, a zabiera punkty w miejscach, których uczniowie się nie spodziewają. Klucz odpowiedzi podaję według wersji A arkusza. Omówienia pozostałych sesji zebraliśmy w bazie arkuszy maturalnych z angielskiego.
Rozwiąż online: Matura maj 2025
Rozumienie ze słuchu
Sugerowany czas: 25 min · Liczba punktów do zdobycia: 15
🎧 Wprowadzenie do części słuchania
1. Usłyszysz dwukrotnie trzy teksty. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną z treścią nagrania.
🎧 Recording 1 (Tekst 1), Recording 2 (Tekst 2), Recording 3 (Tekst 3)
1.1. The speaker argues that
1.2. It can be concluded from the text that
1.3. Ben's present occupation does NOT involve
1.4. Ben found the discovery of HMAS Sydney most exciting because
1.5. The USS San Diego
1.6. When answering the last question, Ben aims to
2. Usłyszysz dwukrotnie pięć wypowiedzi na temat biur. Do każdej wypowiedzi (2.1.–2.5.) dopasuj odpowiadające jej zdanie (A–F). Wpisz rozwiązania do tabeli.
Uwaga: jedno zdanie zostało podane dodatkowo i nie pasuje do żadnej wypowiedzi.
🎧 Recording 4 (5 wypowiedzi)
- A. a solution which he/she hasn't found fully satisfying.
- B. a feature of the workplace which is frequently neglected.
- C. an action taken in response to someone's irritating behaviour.
- D. a solution which provoked comments from other staff members.
- E. his/her boss's complaints about workers not focusing on their work.
- F. an item which is used to signal that somebody doesn't want to be disturbed.
3. Usłyszysz dwukrotnie informacje dotyczące zasad obowiązujących w bibliotece akademickiej. Na podstawie informacji zawartych w nagraniu uzupełnij luki 3.1.–3.4. w poniższej notatce, tak aby jak najbardziej precyzyjnie oddać sens wysłuchanego tekstu. Luki należy uzupełnić w języku angielskim.
🎧 Recording 5
Rozumienie tekstów pisanych
Sugerowany czas: 40 min · Liczba punktów do zdobycia: 18
1. Przeczytaj tekst, który został podzielony na cztery części (A–D), oraz pytania go dotyczące (4.1.–4.5.). Do każdego pytania dopasuj właściwą część tekstu. Wpisz rozwiązania do tabeli.
Uwaga: w jednej części tekstu znajdują się odpowiedzi na dwa pytania.
SNOWED UNDER
A. The observatory on the summit of Ben Nevis, the highest mountain in the United Kingdom, was set up by the Scottish Meteorological Society. A public appeal was launched to fund its construction. Queen Victoria is known to have given a generous sum, but there were also other sponsors. Between 1883, when the observatory opened, and 1904, when its closure was announced, meteorologists at the site undertook detailed weather observations. They gathered comprehensive information about atmospheric phenomena. B. The observations were published in the Transactions of the Royal Society of Edinburgh and they are some of the most detailed records of the weather in the Victorian era. But what was it like to live and work on Ben Nevis? The weather conditions were severe: 100 mph winds were common, the temperature would sometimes drop to –15°C, and the weathermen lived "inside a cloud" for most of the year. One winter, heavy blizzards left the summit covered in a 5 ft (1.5 m) layer of snow and they found themselves snowed in, so they had no other choice but to undertake the exhausting task of digging tunnels to leave the observatory. Despite the harsh conditions on Ben Nevis, the meteorologists carried on with their work. C. Sometimes they had to develop unusual solutions in order to perform their duties, and they always had to be prepared for the unexpected. Once, the observatory was struck by lightning, which came down the chimney and set the wooden panels of the interior on fire. Fortunately, the blaze was speedily and fairly effortlessly extinguished. Due to a lack of public funding and private donations, the weather station ceased operating in October 1904, though the outcome of the meteorologists' work lives on. D. The ambition of the meteorologists was to make the data they collected accessible to aid weather forecasting and mountain meteorology. Following the closure of the observatory, the data lay hidden in dusty archives for a long time. However, they were recently republished in digital form. More than 3,500 volunteers accomplished the digitization in less than three months. This success may result from the fact that the story of the meteorologists living in such a remote observatory and hostile environment was a wonderful inspiration. The undertaking received extensive media coverage. Social media were most helpful in spreading information about the digitization and providing regular updates on its progress.
Na podstawie: rmets.onlinelibrary.wiley.com; www.bbc.com
- A. A
- B. B
- C. C
- D. D
2. Przeczytaj tekst, z którego usunięto pięć fragmentów. Wpisz w każdą lukę (5.1.–5.5.) literę, którą oznaczono brakujący fragment (A–F), tak aby otrzymać spójny i logiczny tekst.
Uwaga: jeden fragment został podany dodatkowo i nie pasuje do żadnej luki.
CHALKING DAY
It's early morning and I am standing in the valley near the village of Uffington in Oxfordshire, England, looking up at the high curve of grassland above me. One thing dominates the view. Across the side of the hill runs an enormous white stick figure, a horse cut from the chalk. It has a thin body, a curiously long tail and a round eye set in a square head. This is the Uffington White Horse, the oldest of the English hill figures, the size of a football field and visible from 20 miles away. __GAP_1__ They are volunteers who are coming to clean it. It's chalking day, a cleaning ritual that has happened here regularly for three millennia. Hammers, buckets of chalk and kneepads are handed out, and then everyone is allocated an area. __GAP_2__ Commenting on the job they are doing, one of the participants jokes: "It's the world's largest colouring book." "Chalking" the horse was already an ancient custom when the historian Francis Wise wrote about it in 1736. __GAP_3__ These days, it's a quieter event. The only sounds are the wind, distant birdsong and the thumping of hammers on the chalk. Still, the tradition of maintaining the horse's elegant lines and clearing it of weeds is continued. The volunteers of today are following in the footsteps of the ancients, caring for the horse in much the same way as it was done 3,000 years ago. It might seem strange that the horse has such an unstable form, which tends to disappear slowly with the passing of time. __GAP_4__ The need to maintain it might have been the horse's original function – to gather people to do a common task. Today's cleaning is thus an echo of an early ritual. Up on the hill, it's not possible to view the whole horse at once; the curve of the slope gets in the way and the sheer scale of it confuses the eye. It is only from the valley below that the whole picture can be taken in. __GAP_5__ Reportedly, they even arrange their rooms so that they sit facing the horse.
Na podstawie: www.smithsonianmag.com
- A. Back then, thousands of people used to come for the chalking every four years, after which they held a fair, with dancing and singing, in the circle of a prehistoric fort nearby.
- B. Looking at the lower part of the slope, I notice the small figures of people climbing slowly towards the hillside where the chalk horse is.
- C. To the people who live there, the white figure of a horse springing timelessly across the side of the hill is part of the background of their daily life.
- D. For example, during World War II, it was covered over with grass and leaves so that Luftwaffe bombers couldn't use it for navigation.
- E. Archaeologists, however, believe this could have been intentional, as from the start the horse required regular upkeep to stay visible.
- F. The cleaners, commonly called "chalkers", kneel and whiten the stony pathways with chalk inch by inch.
3. W zadaniach 6.1.–6.4. z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną z treścią tekstu. Zakreśl jedną z liter: A, B, C albo D.
BUSTER
"Will, if you're looking for a great dog, Buster is the one you want," Nick assured me. The next morning, I woke up with schoolboy excitement. I was going to meet my new dog soon. I felt as though it was Christmas morning and presents were waiting for me under the tree. Whether Buster would be equally delighted to meet me remained to be seen. He was three years old and I was about to become his third handler. As a military working dog, he could still have three or four other people to call master, before his retirement. When I reached Buster's accommodation, he was pacing around, every now and again looking up to see who was coming. He gave me a very cool glance and his face expressed something that I could only describe as annoyed disapproval. I got the distinct feeling that he was decidedly unimpressed with me. Not to worry, I had some dog treats that were bound to break that ice. "Sit. Wait. Go!" I was right. The first treat disappeared without a trace. I'm not sure if it was the treat that made the difference, but whatever it was, Buster was soon a very changed dog. He was round my legs as if they were covered in juicy steaks. He was so bouncy, happy and ready for his walk, his breakfast and a bit of fun. Nick was right, this dog really knew all the ropes and all the tricks, and he was only three years old! I wondered how many others he had fooled with his "I'm so upset" act before he managed to get his tasty treat. A part of me admired Buster for seeing right through me and reaching for the food. Buster was the dog I wanted to spend the next six months with; who I could imagine sharing my most intimate and fearful moments with. Running cheerfully at my heels, he looked confident, and I was pleased, but this was the moment of truth: if I released him from his lead, would he stay with me or would he run like the wind? Waddo, like most airfields, is home to a million wild rabbits, and so far that morning they must have wondered why the new recruit wasn't trying to chase them. Even when I let him off the lead, Buster paid no attention to them and for me that was very promising. If free-running rabbits didn't bother him, he was less likely to get distracted from his future job in the place to which we were about to be sent.
Na podstawie: Will Barrow, Buster. The Dog Who Saved a Thousand Lives, London 2015.
6.1. From the first paragraph, we learn that
6.2. When Will met Buster for the first time, he
6.3. What do we learn from the third paragraph?
6.4. From the last paragraph, we can conclude that Will
4. Uzupełnij luki 6.5.–6.8. zgodnie z treścią tekstu, tak aby jak najbardziej precyzyjnie oddać jego sens. Luki należy uzupełnić w języku angielskim.
Uwaga: w każdą lukę możesz wpisać maksymalnie sześć wyrazów.
The Academy for Dog Trainers
Na podstawie: www.academyfordogtrainers.com
Znajomość środków językowych
Sugerowany czas: 30 min · Liczba punktów do zdobycia: 14
1. Przeczytaj tekst. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, tak aby otrzymać logiczny i gramatycznie poprawny tekst. Zakreśl jedną z liter: A, B, C albo D.
WOULD YOU FANCY HAVING A BITE?
When you're hungry, sometimes a sandwich is exactly what you need. Sandwiches are nutritious and appetizing, so it's no __GAP_1__ that they are one of the most popular lunch choices today. As the story goes, the sandwich we are __GAP_2__ with and love today was created in 1762 in England. Most food historians agree that the name 'sandwich' is connected to John Montagu, the 4th Earl of Sandwich, who spent many hours at the card table. During one of his long days of gambling, he requested something from the kitchen that he could eat with his hands, without needing to leave his seat. He __GAP_3__ two pieces of bread with meat in the middle. From that day forward, the sandwich began making its way throughout England. However, it took a long time for the sandwich to make it to America. The first sandwich was featured in an American cookbook in 1815, __GAP_4__ it wasn't exactly the same type of sandwich as in England. In America, different varieties of sandwiches were created. One of them was __GAP_5__ to as the 'hoggie'. The owner of a grocery shop on Hog Island, Philadelphia, is believed to __GAP_6__ the 'hoggie' about 50 years ago. Apparently, one day a police officer came to the shop complaining that his wife hadn't packed him his lunch, so they offered him a loaf of bread cut in half and filled with meat, olives, onions, lettuce, tomatoes and sauce. And in this way the 'hoggie' was born.
Na podstawie: cellones.com
7.1.
7.2.
7.3.
7.4.
7.5.
7.6.
2. Przeczytaj tekst. Uzupełnij każdą lukę (8.1.–8.4.) jednym wyrazem z ramki, przekształcając go w taki sposób, aby powstał spójny i logiczny tekst. Wymagana jest pełna poprawność gramatyczna i ortograficzna wpisywanych wyrazów.
Uwaga: dwa wyrazy zostały podane dodatkowo i nie pasują do żadnej luki.
WHY DO POLAR BEARS HAVE BLACK SKIN?
Na podstawie: polarbearsinternational.org
3. Uzupełnij zdania 9.1.–9.4., wykorzystując podane w nawiasach wyrazy w odpowiedniej formie. Nie należy zmieniać kolejności podanych wyrazów, trzeba natomiast – jeżeli jest to konieczne – dodać inne wyrazy, tak aby otrzymać logiczne i gramatycznie poprawne zdania. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych fragmentów.
Uwaga: w każdą lukę możesz wpisać maksymalnie pięć wyrazów, wliczając w to wyrazy już podane.
9.1. Since we (be / not / inform) ________________________________________________ the change of location yesterday, we won't be able to get there on time.
9.2. It is common knowledge that rising temperatures have been responsible for melting polar ice caps for quite some time, and the process (be / like / continue) _____________________________________________________________.
9.3. I think we should stop (talk / Peter / idea) _____________________________________. We have spent plenty of time discussing it. Let's see what other people have suggested.
9.4. If I were one of the organizers, I (deal / problem) ______________________________ first thing tomorrow morning.
Wypowiedź pisemna
Sugerowany czas: 55 min · Liczba punktów do zdobycia: 13
1. Wypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać od 200 do 250 wyrazów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej w poleceniu. Zaznacz temat wybrany przez Ciebie. Zakreśl jego numer.
Temat 1 (rozprawka): W dobie nowoczesnych technologii pojawił się pomysł, aby zajęcia na uczelniach odbywały się wyłącznie w trybie online. Napisz rozprawkę, w której przedstawisz dobre i złe strony tego rozwiązania.
0 / 200–250 wyrazów
Wypowiedź pisemną oceniasz sam lub w aplikacji Matufy - automat jej nie sprawdza.
Pokaż wzorcową wypowiedź
The idea that university classes should be held exclusively online has recently gained supporters among students and academics alike. Such a shift would undoubtedly bring real benefits, yet it would also create problems that are easily overlooked. The most obvious benefit is flexibility. Studying from home allows those who commute for hours, or who work to pay their rent, to attend every lecture and replay it whenever an argument escapes them. Universities gain as well: not only do they save on maintaining lecture halls they would no longer need, but they can also attract candidates whose finances would never stretch to a room in the city. The drawbacks, however, are just as real. Academic life has always been built on informal contact: the discussion that continues after a seminar, the tutor who notices a student losing confidence. A screen filters out precisely that. Practical subjects suffer most; medical students, for example, cannot be taught to handle equipment through a webcam. Motivation is affected as well, because nobody sees a first-year student disappear from a virtual lecture. Weighing both sides, I am convinced the losses would outweigh the gains. If universities were reduced to video links, they would still transmit knowledge, but they would stop shaping their students. Unless online teaching remains one option among several, it will impoverish what it was meant to improve.
Temat 2 (list): Obecnie większość ludzi nie zna bliżej swoich sąsiadów. Napisz list do gazety anglojęzycznej, w którym omówisz korzyści płynące z budowania relacji z sąsiadami, oraz przedstawisz swój pomysł na akcję, która byłaby okazją do sąsiedzkich spotkań.
0 / 200–250 wyrazów
Wypowiedź pisemną oceniasz sam lub w aplikacji Matufy - automat jej nie sprawdza.
Pokaż wzorcową wypowiedź
Dear Sir or Madam, I am writing to comment on something most of us have quietly accepted: hardly anyone today knows the people living next door. Having spent years in the same block of flats, I would like to suggest a remedy. Not only do good neighbourly relations make daily life easier, but they also change how a place feels. A neighbour with your spare key can rescue you when the pipes burst at midnight; another collects your parcels while you are away. The deeper benefit, though, is belonging. Older residents whose children have moved abroad are hit hardest by loneliness, and a short conversation on the staircase can matter more than any official programme. Unless somebody makes the first move, nothing will change. I would therefore like to propose a Neighbours' Saturday: a picnic held twice a year on the quiet street behind our block. Organising it would cost the community nothing, since the food would be brought by the residents themselves. Some could run short workshops, from bicycle repairs to baking, and anyone passing would see the street come alive for a day. If such gatherings were organised in every street, the word "neighbour" would slowly recover its old meaning. A single picnic will not cure loneliness, but it is a beginning we can make ourselves, without waiting for anyone's permission. Yours faithfully,
Tę część oceniasz sam lub w aplikacji Matufy.
- Rozumienie ze słuchu: -/15
- Rozumienie tekstów pisanych: -/18
- Znajomość środków językowych: -/14
- Wypowiedź pisemna: ocena w aplikacji
Arkusz CKE nr MJAP-R0-100-2505. Źródło: Centralna Komisja Egzaminacyjna - cke.gov.pl. Arkusze egzaminacyjne CKE są materiałem urzędowym udostępnianym publicznie.
Co było na maturze z angielskiego w maju 2025?
Na maturze rozszerzonej z angielskiego 8 maja 2025 r. maturzyści słuchali m.in. wywiadu z poszukiwaczem wraków, czytali o obserwatorium na Ben Nevis i kredowym koniu z Uffington, uzupełniali teksty o historii kanapki i czarnej skórze niedźwiedzi polarnych, a w wypowiedzi pisemnej wybierali między rozprawką o studiach wyłącznie online a listem o relacjach z sąsiadami.
Rozkładając to na części arkusza:
- Rozumienie ze słuchu (zadania 1–3, 15 pkt): trzy krótkie teksty (siłownie plenerowe, nietypowy system współdzielenia samochodu przez „key holders”, wywiad z poszukiwaczem wraków Benem - padły nazwy HMAS Sydney i USS San Diego), pięć wypowiedzi o pracy w biurze do dopasowania oraz notatka z lukami o zasadach obowiązujących w bibliotece akademickiej.
- Rozumienie tekstów pisanych (zadania 4–6, 18 pkt): tekst „Snowed Under" o wiktoriańskim obserwatorium meteorologicznym na Ben Nevis (dobieranie pytań do akapitów), „Chalking Day” o czyszczeniu prehistorycznego konia z Uffington (uzupełnianie luk zdaniami) oraz dwa teksty o szkoleniu psów: fragment wspomnień o psie wojskowym Busterze i oferta kursu Academy for Dog Trainers (wybór wielokrotny + luki otwarte).
- Znajomość środków językowych (zadania 7–9, 14 pkt): tekst o historii kanapki z wyborem wielokrotnym, słowotwórstwo na tekście o niedźwiedziach polarnych i cztery zdania do uzupełnienia podanymi wyrazami (gramatykalizacja).
- Wypowiedź pisemna (zadanie 10, 13 pkt): rozprawka o dobrych i złych stronach zajęć na uczelniach wyłącznie w trybie online albo list do gazety o korzyściach z budowania relacji z sąsiadami i pomyśle na akcję sąsiedzką.
Jeśli dopiero zaczynasz przygody z rozszerzeniem i chcesz najpierw zrozumieć, skąd biorą się te cztery części i proporcje punktów, przeczytaj jak wygląda arkusz matury rozszerzonej z angielskiego - tam rozkładam formułę 2023 na czynniki pierwsze. Tu skupiam się na konkretach tej jednej sesji.
Matura angielski rozszerzony 2025: arkusz i odpowiedzi wiązka po wiązce
Poniżej przegląd wszystkich dziesięciu wiązek z moją oceną trudności - opartą nie na oficjalnych statystykach, tylko na tym, jak radzili sobie z nimi moi uczniowie.
Rozumienie ze słuchu (25% wyniku)
Zadanie 1 (6 pkt, wybór wielokrotny). Trzy nagrania: monolog o siłowniach plenerowych, tekst o współdzieleniu samochodu i dłuższy wywiad z Benem, poszukiwaczem wraków. Klucz: 1.1 C, 1.2 A, 1.3 C, 1.4 D, 1.5 C, 1.6 B. Trudność: średnia. Dwa pierwsze teksty są krótkie i gęste - łatwo dać się złapać na dosłowne powtórzenie słów z nagrania w błędnej opcji. Wywiad z Benem był przystępniejszy, choć w 1.4 kluczowe było tempo sukcesu, nie sam fakt odkrycia.
Zadanie 2 (5 pkt, dobieranie). Pięć wypowiedzi o biurach, sześć zdań A–F, jedno zbędne. Klucz: 2.1 D, 2.2 A, 2.3 B, 2.4 F, 2.5 C (zbędne: E). Trudność: średnia/wysoka. Zdania do dopasowania są mocno abstrakcyjne - „a solution which he/she hasn't found fully satisfying", „an action taken in response to someone's irritating behaviour" - więc nie da się ich „usłyszeć” wprost, trzeba streszczać każdą wypowiedź własnymi słowami.
Zadanie 3 (4 pkt, luki otwarte). Notatka o zasadach w bibliotece akademickiej: telefony, jedzenie, karta biblioteczna, szafki. Przykładowe poprawne odpowiedzi: 3.1 in silent mode, 3.2 the security gate, 3.3 a week, 3.4 pay. Trudność: wysoka - jak zawsze przy otwartym słuchaniu. Luka musi pasować gramatycznie do notatki, a nie tylko oddawać sens nagrania; „students with disabilities are not required to…” wymaga bezokolicznika (pay), nie rzeczownika.
Rozumienie tekstów pisanych (30% wyniku)
Zadanie 4 (5 pkt, dobieranie pytań do akapitów). „Snowed Under” - obserwatorium na szczycie Ben Nevis, najwyższej góry Wielkiej Brytanii. Klucz: 4.1 C, 4.2 B, 4.3 D, 4.4 A, 4.5 C. Trudność: średnia, z jedną paskudną pułapką w 4.5 (omawiam niżej). Uwaga na konstrukcję wiązki: jeden akapit odpowiada na dwa pytania - kto tego nie zauważył w poleceniu, kręcił się w kółko.
Zadanie 5 (5 pkt, uzupełnianie tekstu zdaniami). „Chalking Day” - coroczny rytuał czyszczenia białego konia z Uffington, figury sprzed trzech tysięcy lat. Klucz: 5.1 B, 5.2 F, 5.3 A, 5.4 E, 5.5 C (zbędne: D). Trudność: średnia/wysoka. Tekst jest przyjemny w czytaniu, ale luki 5.4 i 5.5 wymagają śledzenia odniesień (this, however, they) zamiast dopasowywania po słowach kluczowych.
Zadanie 6 (8 pkt, dwa teksty). Najdłuższa wiązka arkusza. Tekst 1: fragment książki Buster. The Dog Who Saved a Thousand Lives - pierwsze spotkanie żołnierza z psem wojskowym. Klucz do 6.1–6.4: C, A, A, B. Tekst 2: oferta kursu dla trenerów psów, luki otwarte 6.5–6.8, przykładowo: aggressive dogs, advance to the next level faster, pass the (knowledge) test, cost more. Trudność: wysoka. Tekst o Busterze jest literacki i pełen idiomów (know the ropes, break the ice), które podstępnie wracają w dystraktorach, a luki 6.5–6.8 wymagają odpowiedzi pasującej gramatycznie do nowego zdania - tu moi uczniowie tracą punkty mimo pełnego zrozumienia tekstu.
Znajomość środków językowych (23% wyniku)
Zadanie 7 (6 pkt, wybór wielokrotny). Tekst „Would You Fancy Having a Bite?" o historii kanapki - od hrabiego Sandwicha po filadelfijskie „hoggie”. Klucz: 7.1 C, 7.2 B, 7.3 C, 7.4 D, 7.5 A, 7.6 B. Trudność: wysoka. Z pozoru leksyka (no wonder, familiar with), ale 7.3 i 7.6 to czysta gramatyka przebrana za słownictwo - obie luki omawiam szczegółowo niżej.
Zadanie 8 (4 pkt, słowotwórstwo). Tekst o tym, dlaczego niedźwiedzie polarne mają czarną skórę. Z ramki clear, concern, follow, harm, important, prepare należało utworzyć: 8.1 concerning, 8.2 clearly, 8.3 importance, 8.4 harmful (zbędne: follow, prepare). Trudność: średnia - pod warunkiem, że ktoś zna concerning jako przyimek („dotyczący”). To była najczęściej gubiona luka: uczniowie na siłę wpisywali tam concerned.
Zadanie 9 (4 pkt, gramatykalizacja). Cztery zdania do uzupełnienia wyrazami podanymi w nawiasach, maksymalnie pięć słów w luce. Przykładowe poprawne odpowiedzi: 9.1 weren't informed of/about, 9.2 is likely to continue, 9.3 talking about Peter's idea, 9.4 would deal with the problem. Trudność: najwyższa w arkuszu. Cztery luki, a w nich: strona bierna w czasie przeszłym, konstrukcja be likely to, stop + gerundium i drugi tryb warunkowy. Miniprzegląd połowy maturalnej gramatyki za 4 punkty.
Wypowiedź pisemna (22% wyniku)
Zadanie 10 (13 pkt). Dwa tematy do wyboru: rozprawka (dobre i złe strony zajęć na uczelniach wyłącznie online) albo list do gazety anglojęzycznej (korzyści z budowania relacji z sąsiadami + pomysł na akcję sąsiedzką). Oba tematy oceniam jako przystępne - bliskie doświadczeniu uczniów, bez zaskoczeń w formie. Cały osobny rozdział o nich poniżej.
Najtrudniejsze zadania tego arkusza
Wybrałam osiem zadań, na których moi uczniowie wykładali się najczęściej. Przy każdym: poprawna odpowiedź, wyjaśnienie i typowy błąd, który widziałam w pracach.
Zadanie 4.5 - pułapka słowa „closure”
Pytanie: In which paragraph does the author mention the reason for the closure of the observatory? Poprawna odpowiedź: C, bo tylko tam pada powód: Due to a lack of public funding and private donations, the weather station ceased operating. Pułapka polega na tym, że akapit D zaczyna się od Following the closure of the observatory… - i uczeń, który skanuje tekst pod hasłem „closure”, trafia najpierw właśnie tam.
Na jednej z grup zrobiłam przy tym pytaniu szybkie liczenie rąk - i prawie połowa wskazała D, argumentując: „tam jest napisane o zamknięciu obserwatorium”. Rzecz w tym, że akapit D opowiada, co działo się po zamknięciu (dane leżały w archiwach, potem je zdigitalizowano), a pytanie pyta o przyczynę. Zapamiętałam tę lekcję, bo od tamtej pory przy każdym dobieraniu pytań do akapitów powtarzam jedno zdanie: słowo z pytania powtórzone w tekście to częściej ostrzeżenie niż wskazówka - szukamy odpowiedzi na pytanie, nie samego słowa.
Zadanie 5.4 - luka, którą wygrywa gramatyka, nie temat
Kontekst: It might seem strange that the horse has such an unstable form, which tends to disappear slowly with the passing of time. [5.4] The need to maintain it might have been the horse's original function. Poprawna odpowiedź: E - Archaeologists, however, believe this could have been intentional, as from the start the horse required regular upkeep to stay visible.
Dlaczego E? Trzy sygnały naraz: however kontrastuje z it might seem strange, this odnosi się do nietrwałej formy konia, a required regular upkeep przygotowuje grunt pod następne zdanie o the need to maintain it. Czemu więc nie D, gdzie jest o zakrywaniu konia trawą podczas II wojny światowej - też przecież o „znikaniu” konia? Bo D zaczyna się od For example, a przykrycie figury przed Luftwaffe to celowe, jednorazowe działanie, nie przykład powolnego zanikania z upływem czasu. To pytanie zadaję na lekcji zawsze, kiedy ktoś się pomyli na tej wiązce, i zwykle w odpowiedzi słyszę ciszę - dopasowanie tematyczne bez sprawdzenia łączników to najdroższy błąd w tym typie zadania.
Zadanie 6.3 - dwa idiomy zastawiają dwie pułapki
Pytanie o trzeci akapit tekstu o Busterze. Poprawna odpowiedź: A - Will was impressed with the dog's cleverness. W tekście: A part of me admired Buster for seeing right through me and reaching for the food plus refleksja, ilu ludzi pies już nabrał swoim numerem „I'm so upset”.
To zadanie uwielbiam pokazywać na lekcjach, bo dystraktory zbudowano wprost na idiomach. Opcja B (tried to win Buster over by feeding him a steak) łowi tych, którzy dosłownie odczytali porównanie he was round my legs as if they were covered in juicy steaks - żadnego steka nie było. Opcja C (learn how to pull a rope) łowi tych, którzy nie znają idiomu know the ropes - „znać się na rzeczy", zero prawdziwych lin. Pamiętam ucznia, który na głos zaprotestował: „Ale tam naprawdę jest o stekach i o linach, proszę pani!” - i miał techniczną rację, tylko że to były słowa steak i rope, nie stek na talerzu i lina w ręku. Jeśli opcja odpowiedzi powtarza wyraz z tekstu w znaczeniu dosłownym, sprawdź, czy w tekście nie występuje on w idiomie.
Zadanie 6.8 - luka, która wymaga arytmetyki i gramatyki naraz
Zdanie do uzupełnienia: If you can't afford to pay the entire amount in advance, the course will ___. Poprawna odpowiedź (przykładowa): cost more (akceptowalne też m.in. be more expensive, cost $1,000 more, be $8,500). Trzeba było połączyć dwie informacje z sekcji o opłatach: standardowa cena kursu to 8 500 $, ale przy przedpłacie całości spada do 7 500 $. Brak przedpłaty = kurs droższy o tysiąc dolarów.
Najczęściej widywana odpowiedź w zeszytach: the course will pay more - czysta kalka z polskiego „zapłacisz więcej”, która po drodze zgubiła fakt, że podmiotem zdania jest the course, nie osoba. To kurs będzie kosztował więcej, więc poprawnie: the course will cost (you) more. Blisko za tym błędem plasuje się drugi: wpisanie will cost $7,500 - czyli pomylenie ceny obniżonej z podwyższoną, mimo że w tekście obie liczby stały tuż nad sobą. Odkąd to zauważyłam, w lukach otwartych do tekstu zawsze czytam całe zdanie z wpisaną odpowiedzią na głos: podmiot i orzeczenie muszą się zgadzać nie tylko z tekstem, ale i ze sobą.
Zadanie 7.3 - „was brought”, czyli strona bierna w przebraniu
Zdanie: He requested something from the kitchen that he could eat with his hands […]. He 7.3 ___ two pieces of bread with meat in the middle. Poprawna odpowiedź: C - was brought. Hrabia Sandwich siedział przy stole karcianym i przyniesiono mu jedzenie - strona bierna z dopełnieniem dalszym (he was brought something = „przyniesiono mu coś”).
Ile osób wybrało A (brought), bo „hrabia przyniósł sobie chleb”? W jednej grupie policzyłam - sześć z dziesięciu. A przecież poprzednie zdanie mówi wprost, że hrabia zamówił coś z kuchni, nie chcąc wstawać od stołu - nie mógł więc sam niczego przynosić. D (has been brought) łowi z kolei tych, którzy rozpoznali stronę bierną, ale nie spojrzeli na czas narracji: rok 1762, opowieść w czasie przeszłym, więc past simple, nie present perfect. Ta konkretna luka jest moim koronnym argumentem za tym, żeby w wielokrotnym wyborze na środkach językowych czytać minimum jedno zdanie przed luką, a nie samo zdanie z okienkiem.
Zadanie 7.6 - bezokolicznik perfect, najrzadziej powtarzana konstrukcja
Zdanie: The owner of a grocery shop […] is believed to 7.6 ___ the 'hoggie' about 50 years ago. Poprawna odpowiedź: B - have popularized. Konstrukcja is believed to have done opisuje przeszłe zdarzenie z perspektywy teraźniejszej opinii: „uważa się, że spopularyzował”. Sygnałem jest about 50 years ago - odniesienie do przeszłości wymusza to have + III forma.
D (popularize) jest opcją, na którą łapie się w tej wiązce najwięcej osób - is believed to popularize brzmi po prostu naturalnie, tyle że znaczy „uważa się, że popularyzuje (teraz)", co kłóci się z about 50 years ago. C (be popularized) odwraca sens: to właściciel sklepu spopularyzował kanapkę, a nie sam został spopularyzowany. Mam na to jedno zdanie, które powtarzam do znudzenia na każdej maturalnej grupie: po believed/said/known to zawsze pytaj, kiedy wydarzyło się to, o czym mowa - jeśli wcześniej niż „teraz”, wchodzi to have done.
Zadanie 9.2 - „like" które musi stać się „likely”
Zdanie: …rising temperatures have been responsible for melting polar ice caps for quite some time, and the process (be / like / continue) ___. Poprawna odpowiedź: is likely to continue. Haczyk siedzi w nawiasie: podano like, a w zdaniu potrzebne jest likely - wolno (i trzeba) zmienić formę podanych wyrazów.
„Ale w nawiasie jest napisane like, to ja piszę like" - usłyszałam to zdanie na dwóch różnych lekcjach, przy dwóch różnych grupach, i obie osoby wpisały the process is like to continue. Tyle że be like znaczy „być podobnym do", a „prawdopodobnie będzie trwał” to be likely to do sth - podane wyrazy trzeba było przekształcić, nie przepisać. Drugi błąd, rzadszy, ale też się zdarzał: is likely continuing, bo po likely w tej konstrukcji stoi bezokolicznik z to, nie forma -ing. Przy zadaniach z podanymi wyrazami uczę pracować metodycznie - metoda 4 kroków na transformacje ze słowem kluczem działa też przy gramatykalizacji: rozpoznaj konstrukcję docelową, dopiero potem układaj wyrazy.
Zadanie 9.3 - stop talking, nie stop to talk
Zdanie: I think we should stop (talk / Peter / idea) ___. We have spent plenty of time discussing it. Poprawna odpowiedź: talking about Peter's idea. Trzy rzeczy naraz: stop + gerundium (przestać coś robić), przyimek about i dopełniacz saksoński Peter's.
Ta luka rozbija się na dwa charakterystyczne błędy, oba widziałam wielokrotnie. Pierwszy: stop to talk about Peter's idea - a stop to do sth znaczy „zatrzymać się, żeby coś zrobić", czyli dokładnie odwrotnie, niż wymaga kontekst („dość już gadania o tym pomyśle"). Drugi, subtelniejszy: talking about idea of Peter - po polsku „pomysł Piotra" kusi konstrukcją z of, ale przy osobach naturalny jest dopełniacz Peter's idea. Zwracam na to uwagę przy każdej grupie: w luce za 1 punkt każdy z tych błędów kosztuje cały punkt - w zadaniu 9 nie ma punktów cząstkowych za „prawie dobrze”.
Wypowiedź pisemna: rozprawka o studiach online albo list o sąsiadach
W maju 2025 CKE dała wybór między rozprawką a listem do gazety - obie formy z dwoma elementami do omówienia.
Temat 1 (rozprawka): „W dobie nowoczesnych technologii pojawił się pomysł, aby zajęcia na uczelniach odbywały się wyłącznie w trybie online. Napisz rozprawkę, w której przedstawisz dobre i złe strony tego rozwiązania.”
Temat 2 (list): „Obecnie większość ludzi nie zna bliżej swoich sąsiadów. Napisz list do gazety anglojęzycznej, w którym omówisz korzyści płynące z budowania relacji z sąsiadami, oraz przedstawisz swój pomysł na akcję, która byłaby okazją do sąsiedzkich spotkań.”
Większość moich uczniów wybrała rozprawkę - i słusznie, bo temat „online vs stacjonarnie” każdy przeżył na własnej skórze. Ale uwaga: to rozprawka za i przeciw, nie opiniująca. Praca, która przez trzy akapity zachwala studia online i dorzuca jedno zdanie krytyki, nie realizuje w pełni obu elementów tematu. Zgodnie z zasadami oceniania CKE każdy element musi być nie tylko wspomniany, ale rozwinięty - dopiero wtedy jest komplet punktów za zgodność z poleceniem (0–5 pkt z 13).
W liście pułapka była subtelniejsza. Element pierwszy (korzyści z relacji sąsiedzkich) szedł uczniom gładko; element drugi wymagał własnego pomysłu na akcję - konkretnego wydarzenia, nie ogólnika „ludzie powinni się spotykać”. Piknik podwórkowy z wymianą roślin, sąsiedzka wymiana książek na klatce, wspólne sprzątanie parku - cokolwiek, byle dało się to opisać: co, gdzie, dla kogo. Do tego rama formalna listu do redakcji: Dear Editor / Dear Sir or Madam, powód pisania w pierwszym akapicie, odpowiednie zakończenie.
Przypominam też o limitach: wypowiedź ma mieć 200–250 wyrazów, a praca poniżej 160 wyrazów jest oceniana wyłącznie w kryterium zgodności z poleceniem - pozostałe kryteria (spójność 0–2, zakres 0–3, poprawność 0–3) przepadają. Pisanie „na styk” 170 wyrazów to proszenie się o kłopoty przy liczeniu.
Moja checklista przed oddaniem wypracowania (sprawdź dosłownie w tej kolejności):
- Odniosłem/-am się do obu elementów tematu?
- Każdy element jest rozwinięty - minimum kilka zdań, nie jedna wzmianka?
- Forma się zgadza? (rozprawka: teza we wstępie, argumenty za i przeciw, zakończenie spójne z tezą; list: zwrot do adresata, cel listu, formalne zakończenie)
- Długość mieści się w 200–250 wyrazach (a na pewno nie spada poniżej 160)?
- Styl jest formalny - bez don't, gonna, awesome?
- Jest choć kilka struktur „z wyższej półki”: strona bierna, zdanie warunkowe, inwersja, not only… but also?
- Przeczytałem/-am całość pod kątem powtórzeń (very good, a lot of - do wymiany)?
Słownictwo z arkusza maj 2025, które warto znać
Teksty tej sesji to kopalnia wyrażeń, które regularnie wracają w kolejnych arkuszach. Poniższa lista nadaje się prosto na fiszki - w Matufy znajdziesz ją zresztą jako gotowy zestaw powiązany z tym arkuszem.
| Wyrażenie | Znaczenie | Skąd w arkuszu |
|---|---|---|
| it's no wonder (that) | nic dziwnego, że | zad. 7.1 |
| be familiar with sth | dobrze coś znać | zad. 7.2 |
| refer to sth as… | określać coś mianem… | zad. 7.5 |
| know the ropes | znać się na rzeczy | tekst o Busterze |
| break the ice | przełamać lody | tekst o Busterze |
| see right through sb | przejrzeć kogoś na wylot | tekst o Busterze |
| it remains to be seen | dopiero się okaże | tekst o Busterze |
| be bound to do sth | z pewnością coś zrobić | tekst o Busterze |
| pay no attention to sth | nie zwracać na coś uwagi | tekst o Busterze |
| non-refundable fee | opłata bezzwrotna | Academy for Dog Trainers |
| fulfil the requirements | spełnić wymagania | zad. 6.6 |
| launch a public appeal | ogłosić publiczną zbiórkę | „Snowed Under” |
| a generous sum | hojna kwota | „Snowed Under” |
| cease operating | zakończyć działalność | „Snowed Under” |
| extinguish a blaze | ugasić pożar | „Snowed Under” |
| hostile environment | nieprzyjazne środowisko | „Snowed Under” |
| extensive media coverage | szerokie nagłośnienie w mediach | „Snowed Under” |
| be snowed under | być zawalonym (pracą); dosł. zasypanym śniegiem | tytuł tekstu 4 |
| follow in sb's footsteps | pójść w czyjeś ślady | „Chalking Day”, zad. 1.6 |
| upkeep | utrzymanie, konserwacja | „Chalking Day” |
| be exposed to sth | być narażonym na coś | tekst o niedźwiedziach |
| be of great importance | mieć ogromne znaczenie | zad. 8.3 |
| harmful radiation | szkodliwe promieniowanie | zad. 8.4 |
| deal with a problem | uporać się z problemem | zad. 9.4 |
Zwróć uwagę na idiomy z tekstu o Busterze: to one były budulcem dystraktorów w zadaniu 6. Na rozszerzeniu idiomy rzadko są pytane wprost - częściej służą do zastawiania pułapek na tych, którzy czytają dosłownie.
Czego ten arkusz uczy o strategii na maturę 2027
Sesja majowa 2025 potwierdziła coś, co powtarzam każdemu rocznikowi: o wyniku rozszerzenia decydują środki językowe. W tej właśnie sesji średni wynik za znajomość środków językowych wyniósł około 46% - wyraźnie najmniej ze wszystkich części arkusza. I trudno się dziwić, skoro w jednym zadaniu 9 siedziały obok siebie strona bierna, be likely to, stop + gerundium i tryb warunkowy.
Co z tego wynika dla Ciebie, jeśli piszesz maturę w 2027 roku:
- Środki językowe ćwicz codziennie, nie „przed maturą”. W tym jednym arkuszu obok siebie stały gramatykalizacja z zadania 9 (strona bierna, be likely to, stop + gerundium, drugi warunkowy), słowotwórstwo na tekście o niedźwiedziach polarnych (zadanie 8) i wybór wielokrotny na tekście o historii kanapki (zadanie 7) - trzy różne formaty, jeden wspólny mianownik: znajomość konstrukcji, nie doraźne zgadywanie. Tydzień powtórek przed majem tego nie nadrobi - działa tylko regularny dryl krótkimi seriami.
- Ucz się gramatyki przez sytuacje, nie przez nazwy czasów. W zadaniu 7.3 pytanie brzmiało w praktyce „kto komu przyniósł kanapkę?", a w 7.6 - „kiedy spopularyzowano hoggie?”. Nazwanie czasu z podręcznika nic tu nie dawało, liczyło się rozpoznanie sytuacji w zdaniu.
- Czytaj pytanie, zanim zaczniesz szukać słów. Pułapka 4.5 (słowo „closure” w tekście o Ben Nevis, powtórzone we właściwym miejscu, ale w złym akapicie) i pułapka 6.3 (dosłowne steki i liny z historii o psie wojskowym Busterze) łapią właśnie tych, którzy skanują tekst pod kątem powtórzonych słów, a nie odpowiadają na faktyczne pytanie.
- W zadaniach otwartych sprawdzaj gramatykę luki, nie tylko sens. Notatka biblioteczna z zadania 3, luki w ofercie kursu dla trenerów psów (6.5–6.8) i cała czwórka z zadania 9 to razem 16 punktów - ponad jedna czwarta arkusza - i każda z tych luk wymaga, żeby odpowiedź pasowała gramatycznie do zdania, nie tylko oddawała jego sens.
- W wypracowaniu dwa elementy tematu to świętość. Czy to rozprawka o studiach online, czy list o relacjach z sąsiadami - zasady oceniania CKE są bezlitosne dla prac jednostronnych, choćby napisanych piękną angielszczyzną.
Warto też porównać tę sesję z sąsiednimi: arkusz z terminu dodatkowego w czerwcu 2025 pokazuje, jak CKE wariuje te same typy zadań na innym materiale, a arkusz z maja 2026 - czy tendencja trudnych środków językowych się utrzymała. Przerobienie dwóch–trzech sesji z rzędu daje lepsze wyczucie schematów niż dziesięć losowych zbiorów zadań.
Sam arkusz z maja 2025 rozwiążesz bezpośrednio na tej stronie: interaktywna wersja obejmuje wszystkie zadania zamknięte i otwarte, odpowiedzi sprawdzają się automatycznie (przy lukach otwartych z uwzględnieniem akceptowalnych wariantów), a licznik odmierza egzaminacyjne 150 minut. Po zakończeniu zobaczysz wynik w rozbiciu na części arkusza - od razu widać, czy Twoim słabym punktem też są środki językowe.
FAQ: matura angielski rozszerzony 2025 - arkusz, odpowiedzi, organizacja
Kiedy odbyła się matura z angielskiego na poziomie rozszerzonym w 2025 roku?
Egzamin w terminie głównym odbył się 8 maja 2025 r. Arkusz miał symbol MJAP-R0-100-2505, trwał 150 minut i można było zdobyć maksymalnie 60 punktów. Dla osób uprawnionych przeprowadzono też termin dodatkowy w czerwcu 2025 r.
Co było na maturze z angielskiego rozszerzonego w maju 2025?
W słuchaniu m.in. wywiad z poszukiwaczem wraków i zasady biblioteki akademickiej; w czytaniu teksty o obserwatorium na Ben Nevis, koniu z Uffington i szkoleniu psów; w środkach językowych historia kanapki i niedźwiedzie polarne; w pisaniu rozprawka o studiach online albo list o relacjach z sąsiadami.
Czy odpowiedzi w tym omówieniu są oficjalne?
Klucz odpowiedzi podaję na podstawie zasad oceniania dla wersji A arkusza. W zadaniach otwartych CKE akceptuje różne sformułowania oddające wymagany sens - podane tu odpowiedzi to formy przykładowe. Oficjalne arkusze i zasady oceniania znajdziesz zawsze na cke.gov.pl.
Ile procent trzeba mieć, żeby „zdać” angielski rozszerzony?
Dla przedmiotów dodatkowych, w tym języka angielskiego na poziomie rozszerzonym, nie ma progu zdawalności - wystarczy przystąpić do egzaminu. Wynik procentowy liczy się natomiast w rekrutacji na studia, więc realny „próg” wyznacza kierunek, na który celujesz.
Czy arkusz z 2025 roku nadaje się do przygotowań do matury 2027?
Tak. Matura 2027 odbywa się w tej samej formule 2023: identyczna struktura (słuchanie, czytanie, środki językowe, wypowiedź pisemna), te same typy zadań, ten sam poziom B2/B2+ i te same kryteria oceniania wypracowania. Arkusze z lat 2023–2026 to najlepszy dostępny materiał treningowy.
Czym różni się wersja A arkusza od wersji B?
Obie wersje zawierają te same zadania i teksty, różnią się kolejnością opcji odpowiedzi. Klucz w tym artykule dotyczy wersji A - przy wersji B kieruj się treścią odpowiedzi, nie literą. W razie wątpliwości sprawdź zasady oceniania na cke.gov.pl.
Jak najlepiej przerobić ten arkusz - na papierze czy online?
Za pierwszym razem w warunkach egzaminacyjnych: 150 minut bez przerwy, bez słownika, z wypracowaniem pisanym w całości. Wersja online z automatycznym sprawdzaniem przydaje się przy analizie błędów i powtórce po kilku tygodniach.
Znasz już ten arkusz od podszewki - teraz sprawdź się w praktyce. Rozwiąż arkusz z maja 2025 online w Matufy - z automatycznym sprawdzaniem odpowiedzi, licznikiem czasu i wynikiem w rozbiciu na części egzaminu.